Wat is een CGM?
Een CGM is een Continuous Glucose Monitor. Dat is een klein sensortje dat je gedurende ongeveer 14 dagen op je lichaam draagt, meestal op de bovenarm. Dat sensortje meet continu je glucosespiegel en brengt dus je bloedsuikerwaarden doorheen de dag in beeld. Het is een heel interessante tool om inzicht te krijgen in je lichaam. Je ziet ook dat bloedsuiker steeds meer aandacht krijgt en eigenlijk kan je het beschouwen als een belangrijke vitale parameter, net zoals je bloeddruk of je hartslag.
Waarom is het meten van je bloedsuiker zo belangrijk?
Omdat het je toont hoeveel suiker er in je bloed aanwezig is en hoe je lichaam daarop reageert. Veel mensen denken dat ze gezond leven, maar pas wanneer je het effectief meet, zie je wat er echt gebeurt. Factoren zoals voeding, beweging, stress en emoties hebben allemaal een directe invloed op je bloedsuikerspiegel.
Wat is de bloedsuikerspiegel precies?
De bloedsuikerspiegel is de hoeveelheid glucose, dus suiker, die zich in je bloed bevindt. Wanneer je eet, komen er via de vertering glucosemoleculen vrij die in je bloed terechtkomen. Die glucose moet vervolgens naar je cellen gebracht worden, waar ze gebruikt wordt als energie.
Welke rol speelt insuline in dit verhaal?
Insuline is een hormoon dat wordt aangemaakt door de pancreas, of de alvleesklier. Je kan dat zien als een soort thermostaatsysteem: de pancreas voelt hoeveel glucose er in het bloed zit en maakt op basis daarvan insuline aan. Die insuline zorgt ervoor dat glucose vanuit het bloed in de cellen geraakt. Dat gebeurt doordat insuline zich bindt aan receptoren op de cel, waardoor “poortjes” openen en glucose de cel binnen kan.
Is het de bedoeling dat alle glucose onmiddellijk uit het bloed verdwijnt?
Nee. We hebben glucose nodig als energiebron. Het probleem ontstaat wanneer we te frequent en te koolhydraatrijk eten. Koolhydraten zijn namelijk ook suikers, maar in langere ketens. Door vaak te eten, komt er telkens opnieuw glucose in het bloed en moet de pancreas telkens opnieuw insuline aanmaken.
Wat gebeurt er als dat proces zich te vaak herhaalt?
Wanneer cellen voortdurend worden blootgesteld aan insuline, kunnen ze minder gevoelig worden. Ze gaan als het ware minder receptoren gebruiken. Daardoor reageert het lichaam minder goed op insuline en geraakt glucose minder efficiënt in de cellen. Dat noemen we insulineresistentie.
Wat is insulineresistentie precies?
Insulineresistentie betekent dat je cellen minder goed reageren op insuline. Hierdoor blijft glucose langer in het bloed circuleren en wordt het moeilijker om die glucose in de cellen te krijgen. Je lichaam gaat dan vaak meer insuline aanmaken om dat te compenseren.
Welke symptomen kunnen wijzen op insulineresistentie?
• Het gevoel dat je snel opnieuw moet eten of “bijtanken”
• Energiedipjes, vaak een uur na de maaltijd
• Algemene vermoeidheid
• Moeilijk kunnen afvallen of snel bijkomen
• Moeite om over te schakelen naar vetverbranding
• Grotere porties nodig hebben of blijven eten zonder verzadigd gevoel
• Slechte slaap of ’s nachts wakker worden
Waarom is insulineresistentie gelinkt aan moeilijk afvallen?
Omdat je lichaam moeilijker overschakelt naar vetverbranding. Ideaal gezien kan je lichaam zowel suiker als vet gebruiken als energiebron. Bij insulineresistentie blijft het lichaam vooral afhankelijk van glucose, waardoor vetverbranding minder efficiënt verloopt.
Wat is een hypoglycemie (hypo)?
Een hypoglycemie is een toestand waarbij je bloedsuiker te laag wordt. Je voelt dan vaak dat je snel iets moet eten, meestal iets suikerrijks zoals cola of een snack. Het lichaam beschouwt dit als een alarmsituatie.
Hoe ontstaat zo’n hypo?
Vaak na een koolhydraatrijke maaltijd. Bij insulineresistentie kan de pancreas overcompenseren door veel insuline aan te maken. Daardoor daalt de bloedsuiker plots snel, omdat glucose massaal in de cellen wordt opgenomen. Dat veroorzaakt een dip.
Waarom kan een schommelende bloedsuiker je slaap verstoren?
Wanneer je ’s nachts in een hypo gaat, maakt je lichaam stresshormonen zoals adrenaline en cortisol aan om je bloedsuiker terug te verhogen. Dat kan ervoor zorgen dat je wakker wordt en je slaapkwaliteit vermindert.
Is een nuchtere glucosewaarde voldoende om insulineresistentie vast te stellen?
Nee. Een nuchtere glucose kan normaal zijn, terwijl er toch insulineresistentie aanwezig is. Pas wanneer die waarde echt verhoogd is, kan dat wijzen op diabetes, maar voor insulineresistentie is dit onvoldoende.
Welke waarden zijn wel belangrijk om te meten?
• Glucose nuchter
• Insuline nuchter
• HOMA-IR (verhouding tussen glucose en insuline)
• HbA1c (gemiddelde bloedsuiker van de laatste 3 maanden)
Deze geven een veel beter beeld van hoe je lichaam met bloedsuiker omgaat.
Wat zegt insuline over je gezondheid?
Het belangrijkste is hoeveel insuline je lichaam nodig heeft om je bloedsuiker stabiel te houden. Als er een overrespons is, betekent dit dat je pancreas moet overcompenseren omdat glucose moeilijk in de cellen geraakt. Dat is een sterke aanwijzing voor insulineresistentie.
Wanneer is een CGM nuttig?
In principe kan iedereen er baat bij hebben. Maar vooral bij mensen die het gevoel hebben dat het niet lukt om hun voeding en energie onder controle te krijgen. Een CGM onder begeleiding kost gemiddeld tussen de 300 en 350 voor 14 dagen, dus het is een investering.
Wat maakt een CGM zo waardevol?
Het is de beste leerschool. Je ziet onmiddellijk het effect van wat je eet, hoe je beweegt en hoe je lichaam reageert. Je krijgt continu feedback en daardoor leer je je lichaam veel beter begrijpen.
Waarom is “meten is weten” hier zo belangrijk?
Omdat veel mensen denken dat ze goed bezig zijn, maar pas door te meten zie je wat er echt gebeurt. Het maakt het concreet, persoonlijk en vaak ook confronterend, maar net daardoor ook heel leerrijk